IBAN Düzenlemesi Geliyor: 50 Bin Kişi Cezalandırıldı!
Adalet Bakanlığı, banka hesaplarının dolandırıcılık amacıyla kullanılmasından dolayı 50 bin kişinin cezalandırıldığını duyurdu. Yeni düzenlemelerle IBAN dolandırıcılığına karşı daha sıkı önlemler alınması planlanıyor.
Banka hesaplarının dolandırıcılık amacıyla kullanılmasına yönelik yürütülen adli işlemler kapsamında bugüne kadar yaklaşık 50 bin kişi cezalandırıldı. Adalet Bakanı Yılmaz Tunç, konuya ilişkin yaptığı açıklamada, IBAN mağdurlarının mağduriyetlerinin giderilmesi için yeni düzenlemelerin 12. Yargı Paketi’ne dahil edileceğini belirtti. Bu düzenlemelerle, banka hesaplarını başkalarına kullandırarak dolandırıcılık suçuna karışan kişilere yönelik daha etkin mücadele hedefleniyor.
YÜZ BİNLERİ ETKİLEYEN SORUN BÜYÜYOR
Bilişim sistemleri aracılığıyla işlenen dolandırıcılık suçları kapsamında açılan kamu davası sayısı 300 bini aşarken, bu davaların büyük bir çoğunluğu banka hesaplarının yasa dışı amaçlarla kullanılmasından kaynaklanıyor. Adalet Bakan Yardımcısı Niyazi Acar’ın geçtiğimiz aylarda Meclis komisyonunda verdiği bilgilere göre, bilişim sistemi kullanılarak dolandırıcılık suçundan açılan kamu davası sayısı 291 bin 379’a ulaşmış durumda. Bu sayıya her geçen gün yenileri ekleniyor.
CEZA ALAN 50 BİN KİŞİ VAR
Yapılan adli işlemler sonucunda, bu suç kapsamında yaklaşık 50 bin kişi cezalandırıldı. Bu kişilerden bazılarının hala cezaevinde olduğu bilgisi de paylaşıldı. Yetkililer, hesap sahiplerinin durumlarının dosya bazında incelendiğini ve hileyi bilerek veya bilmeyerek hesabı kullandıranlar arasında ayrım yapıldığını vurguladı. Hileyi bilerek ve çıkar temin ederek hesabını kullandıranlar doğrudan dolandırıcılık suçundan cezalandırılırken, hileyi bilmeden ancak maddi kazanç elde edenler için farklı değerlendirmeler yapılıyor. Hiçbir menfaat sağlamadığı tespit edilenlerin ise beraat kararı alacağı belirtildi.
‘BİLEREK’ VE ‘BİLMEMEK’ AYRIMI ÖNEM KAZANIYOR
Adalet Bakan Yardımcısı Niyazi Acar, konuya ilişkin yaptığı açıklamada, “Bu durum gerçekten ciddi bir sorun. Şu anda sistemi büyük bir kriz içine sokuyor. Hesabını kullandıran kişi hileyi biliyorsa yüzde 100 dolandırıcılıktan ceza alıyor, eğer hileyi bilmiyorsa ancak kazançsa durumuna bakılıyor; dosya adaletini sağlamaya çalışıyoruz, eğer menfaat elde etmemişse beraat ediyor” ifadelerini kullandı. Daha önce 11. Yargı Paketi’nde de ele alınan konu, nitelikli dolandırıcılık suçlarının yargılanmasının ağır ceza mahkemelerinden asliye ceza mahkemelerine aktarılması ve bazı dosyaların uzlaşma kapsamına alınması gibi tartışmaları da beraberinde getirmişti.
IBAN DOLANDIRICILIĞI NASIL GERÇEKLEŞİYOR?
Son yıllarda IBAN ve GSM hatları üzerinden gerçekleştirilen dolandırıcılık vakalarında ciddi bir artış yaşanıyor. Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı’nın raporlarına göre, kimlik avı (phishing), sahte internet siteleri, sosyal mühendislik, fidye yazılımları, kredi kartı ve bankacılık dolandırıcılığı gibi suçlar en yaygın siber suç türleri arasında yer alıyor. Dolandırıcılar, mağdurları kandırmak için genellikle “Hesabım bloke oldu”, “Sadece 1-2 günlüğüne kullanılacak”, “Hesap senin ama sorumluluk bende”, “Yaptığım iş yasal” gibi ifadeler kullanıyor. Bu hesaplar üzerinden sahte ürün satışı, yatırım ve kripto para dolandırıcılığı, sosyal medya ve WhatsApp üzerinden acil para talepleri, yasa dışı bahis, kara para aklama, sahte iş ilanları ve kredi vaatleri gibi çeşitli dolandırıcılıklar yapılıyor.
VERGİ VE MASAK SÜREÇLERİ DE DEVREDE
IBAN kullandırmanın sadece hapis ve adli para cezasıyla sınırlı kalmadığı, aynı zamanda vergi ve kara para aklama açısından da ciddi sonuçları olduğu biliniyor. 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun’un 15. maddesi uyarınca, banka hesabını başkalarına kullandıran kişiler hakkında Mali Suçları Araştırma Kurulu’na (MASAK) rapor iletiliyor. MASAK’ın incelemeleri sonucunda Cumhuriyet Başsavcılığı’na suç duyurusunda bulunulabiliyor. Bu davalar sonucunda altı aydan bir yıla kadar hapis cezası veya beş bin güne kadar adli para cezası uygulanabiliyor. Ayrıca, haksız kazanç ve vergi açısından da ek yaptırımlar söz konusu olabiliyor.
ADANA’DAN SON DAKİKA ÖRNEĞİ
IBAN dolandırıcılığına ilişkin son örneklerden biri Adana’da yaşandı. 23 yaşındaki Özlem Develi, arkadaşının isteği üzerine IBAN’ını geçici olarak kullandırması sonucu hakkında açılan davalarla 4 yıl 5 ay hapis cezası ve 149 bin 960 TL idari para cezasına çarptırıldı. Develi’nin 20 davasının 11’i hala devam ediyor.