Türkiye'nin yeşil ve dijital dönüşüm sürecinde çalışanların ve işletmelerin yeni koşullara uyum sağlamasını hedefleyen Ulusal Adil Geçiş Stratejisi ve Eylem Planı açıklandı. 2027-2029 dönemini kapsayan plan, 17 sektörü ve 33 temayı içine alan toplam 78 eylemden oluşuyor. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı koordinasyonunda hazırlanan strateji, Türkiye'nin 2053 net sıfır emisyon hedefi doğrultusunda çalışma hayatında yaşanabilecek değişimleri yönetmeyi amaçlıyor.
Adil Geçiş Eylem Planı hangi sektörleri kapsıyor?
Ulusal Adil Geçiş Stratejisi'nin kapsamına enerji, çelik, alüminyum, çimento, gübre, kimya ve plastik, madencilik, geri dönüşüm ve atık, tekstil ve hazır giyim, otomotiv, bilgi ve iletişim teknolojileri, savunma sanayii, tarım, turizm, perakende, inşaat, finans ve sigorta sektörleri giriyor.
Bakanlığın Kasım 2026 tarihli resmî özet kitapçığında planın 33 tema ve 78 eylemden oluştuğu belirtiliyor. Eylemlerin 58'i tematik, 20'si ise doğrudan sektörlere yönelik olarak sınıflandırılıyor. Uygulamada 19 kamu kurum ve kuruluşunun sorumluluk üstlenmesi öngörülüyor.
78 eylem hangi yıllarda hayata geçirilecek?
Planın uygulama takvimi üç yıllık döneme yayıldı. Bakanlığın yayımladığı resmî belgede eylemlerin tamamlanması için şu dağılım öngörülüyor:
- 2027: 17 eylem
- 2028: 25 eylem
- 2029: 36 eylem
Bu takvime göre çalışmaların önemli bir bölümü 2029 yılında tamamlanacak şekilde planlandı. Eylem Planı, ilgili kurumların uygulama sonuçlarını düzenli olarak takip etmeyi de içeriyor.
Çalışanlar için hangi değişiklikler hedefleniyor?
Stratejinin üç temel politika alanı bulunuyor. Bunlar adil geçiş için beceri uyumu, kapsayıcı dönüşüm, sosyal koruma ve toplumsal dayanıklılık başlıkları etrafında şekilleniyor.
Bu kapsamda yeşil ve dijital dönüşümün üretim süreçleri, istihdam ve çalışma koşulları üzerindeki etkilerinin yönetilmesi hedefleniyor. Mesleki eğitim programlarının yeni ihtiyaçlara göre güncellenmesi, yapay zekâdan etkilenebilecek meslekler için tedbirler geliştirilmesi ve çalışanların değişen iş koşullarına hazırlanması öne çıkan konular arasında bulunuyor.
Planın bir diğer amacı, dönüşüm sürecinde çalışanların sosyal koruma mekanizmalarına erişimini desteklemek ve işletmelerin yeni üretim koşullarına uyumunu kolaylaştırmak.
Eylem Planı nasıl takip edilecek?
Ulusal Adil Geçiş Stratejisi ve Eylem Planı, 14 Kasım 2026 tarihli ve 33430 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 2026/13 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ile duyuruldu. Uygulama ve koordinasyon görevi Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından yürütülecek.
Eylemlerden sorumlu kurum ve kuruluşların, uygulamadaki gelişmeleri altı aylık dönemlerle Bakanlığa bildirmesi öngörülüyor. Böylece 2027-2029 dönemindeki çalışmaların ilerlemesi düzenli olarak izlenecek ve değerlendirilecek.
Bakanlığın özet kitapçığında yer alan bilgilere göre stratejinin hazırlık sürecine 1.000'den fazla paydaş katkı sundu, taslak metin ise 200'ü aşkın paydaş tarafından değerlendirildi. Planın sektörel ve tematik eylemleri, Türkiye'nin yeşil ve dijital dönüşüm sürecinde istihdamın ve çalışma hayatının nasıl şekilleneceğine yönelik yol haritasını oluşturuyor.